به گزارش خبرنگار مهر، بر اساس آنچه در تقویم رسمی کشورمان به ثبت رسیده، روز ششم بهمن به افتخار و پاسداشت «صفیالدین عبدالمومن فاخر ارموی» از دانشمندان و نوابغ جهانی علم موسیقی به نام روز ملی «آواها و نواهای ایرانی» نامگذاری شده است.
براساس روایتی که در رسانه ها برای نامگذاری این روز به ثبت رسیده ماجرا از این قرار است که روز ۲۱ بهمن سال ۱۳۹۹ در جلسه «شورای فرهنگ عمومی کشور» ثبت چنین روزی با چنین عنوانی به تصویب اعضای حاضر در جلسه رسید. مصوباتی که پس از تصویب نهایی در شورای عالی انقلاب فرهنگی به عنوان مرجع عالی تر در تقویم رسمی کشور به ثبت میرسد.
ماجرای ثبت این عنوان تا سال ۱۴۰۰ تقریبا مسکوت می ماند تا اینکه روز پنجم خرداد همین سال در هشتصد و چهل و یکمین جلسه شورای عالی انقلاب فرهنگی که به ریاست رئیس جمهور وقت برگزار می شود از بین ۲۸ عنوان مختلف برای ثبت، ۱۹ عنوان از جمله روزی ویژه موسیقی به تصویب اعضای حاضر در جلسه رسید و سرانجام روز ششم بهمن مصادف با سالروز وفات صفی الدین ارموی به عنوان «روز آواها و نواهای ایرانی» در تقویم رسمی کشور ثبت شد.
این فرآیند که از سال ۱۴۰۱ در گاه شمار رسمی کشور منتشر می شود، از جهات مختلف قابل بررسی است چرا که گفته می شود پس از سال ها مجادله و بحث و نظر با هم فکری، هم اندیشی و درخواست تعدادی از اصحاب فرهنگ و هنر تهیه و به شورای فرهنگ عمومی کشور ارسال شده است. نکته ای که تازه آغاز ماجرا بوده است زیرا برخی معتقدند در این مسیر از نظرات اهالی ذی صلاح حوزه موسیقی در این زمینه نظرخواهی چندانی نشده است.
چارچوبی که موجب شد در این سال ها نهادها، هنرمندان و مجموعه های صنفی مختلف هرکدام به فراخور نحوه فعالیت ها، دیدگاه ها و نگرش های موسیقایی شان نسبت به این مسیر واکنش های متعددی در رسانه ها داشته باشند. موضوعی که به نظر می آید هنوز از اهمیت چندانی در حوزه سیاستگذاری و مدیریتی برخوردار نیست اما همچنان به عنوان یکی از چالش های مورد نظر حوزه موسیقی مورد توجه است.
البته که در اهمیت شخصیت علمی، فرهنگی، هنری و موسیقایی صفی الدین ارموی به عنوان یکی از موسیقی دانان و خوشنویسان قرن هفتم هجری که دارای مقاله ها و رساله های متعددی در حوزه های نظری موسیقی است شکی نیست اما آنچه در این چارچوب می تواند مورد توجه و کنکاش بیشتر قرار گیرد، نحوه انتخاب این عالم فرهیخته برای انتخاب یک روز ویژه موسیقی در تقویم رسمی و همچنین کلیدواژه انتخاب شده این موضوع است که به جای واژه «موسیقی» از «آوا و نوا» برای درج این عنوان استفاده شده، موضوعی که می تواند در گزاره های رسانه ای مختلف مورد بحث و بررسی بیشتری قرار گیرد.
رضا مهدوی کارشناس حوزه موسیقی و از جمله هنرمندانی که طی سال های گذشته به عنوان مدیر و پژوهشگر در بخشهای مختلف عرصه موسیقی حضور مستمری داشته در گفتگو با خبرنگار مهر درباره روز ملی «آواها و نواهای ایرانی» توضیح داد: این جزو معدود دفعاتی است که رسانه ها به موضوعی که می تواند از جهات مختلفی از اهمیت برخوردار باشد، پرداخته اند. گرچه باید گفت همین که به بهانه «موسیقی» یک روز در تقویم رسمی کشور ثبت شده میتواند اتفاق خوبی به حساب آید اما انتخابات دیگری چون سالروز وفات یا ولادت دانشمندان دیگر فرهنگ و هنر ایران زمین نیز می توانست مورد بررسی قرار بگیرد.
وی ادامه داد: البته باید به این نکته هم اشاره داشت که موسیقی ایران در یک صد سال گذشته شاهد ظهور و بروز فرهیختگان بسیار ارزشمندی بود که خدمات زیاد و موثری را برای اعتلای موسیقی این سرزمین انجام دادند. بنابراین وقتی نام «موسیقی» به میان می آید متولیان امر هم می توانند با تحقیقات و نظرخواهی بیشتری درباره انتخاب کلیدواژه و تاریخ انتخاب روزی ویژه موسیقی اقدام کنند.
این کارشناس و مدرس حوزه موسیقی در پاسخ به این پرسش که چرا اهالی موسیقی از زمان ثبت رسمی این روز در تقویم رسمی کشور استقبالی به عمل نیاوردند، تصریح کرد: به نظر من انتخاب عبارت «آوا و نوا» به جای واژه «موسیقی» یکی از مهم ترین دلایل استقبال نکردن اهالی موسیقی از ثبت چنین روزی است. مسیری که بنده از آن مطمئن نیستم اما به نظر می آید در آن زمان از نظرات اهالی موسیقی پیرامون این موضوع کمتر استفاده شده است.
مهدوی در پایان تاکید کرد: همین که رسانه ها بتوانند در آستانه فرارسیدن چنین روزی روی نحوه انتخاب روز و عنوان حساس شوند به خودی خود می تواند دربرگیرنده نکات قابل تاملی باشد. فرآیندی که با کمی برنامه ریزی، تحلیل، آسیب شناسی و مدیریت می تواند موجب تبعات مثبت و موثری برای گسترش موسیقی خوب باشد.
به هر حال باید منتظر ماند و دید که حوزه مدیریت و سیاستگذاری در تمامی مجموعه هایی که با محوریت موسیقی فعالیت دارند و در این سال ها نیز با انواع و اقسام چالش ها روبهرو بوده اند، با داشتن ابزاری چون «سند موسیقی» یا دیگر اختیارات و امکاناتی که دارند، برنامه تدوین شده ای برای گرامیداشت و پاسداشت «موسیقی» به بهانه همین روز ثبت شده در تقویم رسمی کشور دارند یا خیر؟ مسیری که تاریخ و گذر زمان بهترین پاسخ دهنده به این مطالبات پژوهشی در حوزه توسعه موسیقی جدی است.