به گزارش خبرنگار مهر، مستند نیمه بلند «کمدین چنین آغاز نمود» به کارگردانی نادر طریقت که به زندگی هنری علیرضا خمسه می پردازد پس از پایان مراحل تدوین، وارد مرحله ساخت موسیقی توسط مجتبی تیموری شده است. تولید این پروژه از زمستان ۱۴۰۴ آغاز شده و با توجه به گستره وسیع فعالیتهای هنری علیرضا خمسه، تمرکز اصلی فیلم بر سالهای ابتدایی زندگی و آغاز فعالیت هنری او قرار گرفته است.
نادر طریقت درباره این مستند به خبرنگار مهر گفت: گستره فعالیتهای علیرضا خمسه آنقدر وسیع و متنوع است که نمیشود همه آنها را در یک فیلم کوتاه یا حتی میانمدت جمع کرد. او در تئاتر، تلویزیون، سینما، اجرا، نویسندگی و حوزههای مختلف هنری سالها فعالیت کرده و هر کدام از این بخشها به تنهایی ظرفیت یک فیلم مستقل را دارد.
کارگردان مستند «درخشش» ادامه داد: به همین دلیل تصمیم گرفتم در این پروژه بیشتر روی سالهای ابتدایی زندگی و شکلگیری شخصیت هنری او تمرکز کنم؛ یعنی از دوران کودکی و زندگی شخصی تا زمانی که وارد تئاتر، تلویزیون و سینما میشود. برای من مهم بود که مخاطب بداند شخصیتی مثل علیرضا خمسه چگونه شکل گرفته و چه تجربههایی باعث شده به این جایگاه برسد.
طریقت درباره انتخاب نام فیلم توضیح داد: مدت زمان فیلم حدود ۵۰ دقیقه و نام آن «کمدین چنین آغاز نمود» است. سعی کردم در این مستند به این سؤال پاسخ دهم که یک کمدین چگونه زاده می شود. اینکه چه اتفاقاتی، چه فضاهایی و چه آدمهایی در مسیر زندگی یک هنرمند قرار میگیرند تا در نهایت چنین شخصیتی ساخته شود. در این مستند فقط مرور زندگی حرفهای علیرضا خمسه مطرح نیست، بلکه بیشتر تلاش کردم به ریشهها و شکلگیری شخصیت هنری او برسم؛ اینکه چه عوامل و آدمهایی در زندگی و دوران تحصیل او تأثیرگذار بوده اند.
کارگردان مستند «سالنهای عشق» درباره روند تولید پروژه گفت: تولید فیلم همزمان شد با روزهایی که شرایط کشور تحت تأثیر فضای جنگ و تنش بود. من چند جلسه گفتگو با آقای خمسه داشتم و بخشهایی از فیلم را با حضور او ضبط کردیم، اما بعد از مدتی به دلیل شرایط جنگی، علیرضا خمسه ایران را ترک کرد و همین مسئله باعث شد بخشی از اطلاعات و تصاویر را از طریق منابع دیگر پیدا کنم. وقتی مستندی درباره یک شخصیت واقعی ساخته میشود، پیدا کردن اسناد، عکسها و تصاویر آرشیوی اهمیت زیادی دارد. من همیشه در مستندسازی تلاش میکنم هر روایتی که در فیلم مطرح میشود، تصویر یا سندی برای همراهی با آن وجود داشته باشد تا مخاطب بتواند ارتباط عمیقتری با موضوع برقرار کند.
طریقت با اشاره به یکی از دشواریهای تولید این مستند گفت: نکته ای که در این مسیر ناراحتم کرد، پیدا نکردن حتی یک عکس از پدر آقای سیروس الوند بود؛ شخصیتی که در کودکی و دوران تحصیل علیرضا خمسه تأثیر زیادی داشت. من تلاش زیادی کردم تا تصویری از ایشان پیدا کنم، چون دوست داشتم وقتی درباره او صحبت میشود، مخاطب تصویرش را هم ببیند. حتی با خود آقای الوند و خانوادهشان هم تماس گرفتم و درخواست کردم اگر عکسی از پدرشان دارند، در اختیار پروژه قرار دهند، اما این همکاری شکل نگرفت. البته شنیدم ایشان شرایط جسمی مناسبی ندارند و امیدوارم هرچه زودتر سلامتشان را به دست بیاورند.
کارگردان مستند «سیاهی» درباره نگاه خود به ساخت مستندهای تاریخی گفت: سالهاست درباره تاریخ سینمای ایران فیلم مستند میسازم و فکر میکنم تا امروز حدود ۱۳ یا ۱۴ مستند در این حوزه ساختهام. هر شخصیت اقتضائات خودش را دارد و هر پروژه محدودیتهای متفاوتی ایجاد میکند. در این پروژه هم مرکز گسترش از نظر زمان و بودجه محدودیتهایی داشت و من باید خودم را با همان شرایط هماهنگ میکردم، اما طبیعتاً این محدودیتها روی شکل نهایی پروژه تأثیر میگذارد.
طریقت درباره احتمال ادامه این پروژه گفت: زندگی و کارنامه علیرضا خمسه ظرفیت یک مستند بلند و مفصل را دارد. او سالها در حوزههای مختلف فعالیت کرده و هر بخش از این فعالیتها میتواند موضوع یک روایت مستقل باشد. اگر شرایط فراهم شود، دوست دارم نسخه کاملتری از این پروژه را بسازم؛ احساس میکنم هنوز بخش زیادی از زندگی حرفهای و هنری او ناگفته مانده است.
کارگردان مستند «رنگ سفر» درباره مخاطبان این اثر گفت: این فیلم فقط برای قشر هنری ساخته نشده است و مخاطب عام هم میتواند با آن ارتباط برقرار کند، علیرضا خمسه برای چند نسل از مردم ایران چهرهای آشنا و خاطرهانگیز است. در عین حال، این مستند یک اثر تاریخی هم محسوب میشود و برای کسانی که به تاریخ سینما، تئاتر و تلویزیون ایران علاقه دارند، میتواند جذاب باشد.
عوامل مستند «کمدین چنین آغاز نمود» عبارتند از محقق، مستندنویس، تدوین، تهیهکننده و کارگردان: نادر طریقت، مشاور امور تحقیقات: هستی طریقت، برنامهریز و دستیار اول کارگردان: امین طریقت، دستیاران کارگردان: حدیث طریقت و آرینا رمضانی، دستیار تصویر: برسین رمضانی، دستیار مدیر تولید: علیرضا حسنخان، دستیار تدارکات: جهانگیر حسنخان، عکس: آرینا رمضانی، تصویربردار پشت صحنه: برسین رمضانی و دلوین خوبخصلت، طراح پوستر: امیر افشار، منشی صحنه و طراح صحنه: هنگامه طریقت، مدیر تدارکات: سعید نهال، مدیر تولید: تیمور حسنخان، تصویربرداران: پویان کریمی و نادر طریقت، صدابردار و صداگذار: وحید شکری، آهنگساز و سرپرست گروه موسیقی: مجتبی تیموری، پیانو، گیتار و سازهای الکترونیک: مجتبی تیموری، سازهای کوبهای: محمد تیموری، سازهای زهی: حسن مصطفیپور، ضبط موسیقی: استودیو فروغ هنر ماندگار، مجری طرح: مؤسسه سینمایی هفتمین هنر هستی، تولید مرکز گسترش سینمای مستند، تجربی و پویانمایی.
