باقر نظامی، مدیر ملی پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی و زیستگاههای مرتبط، در گفتوگو با خبرنگار مهر درباره وضعیت یوزهای ماده «دلبر» و «ایران» گفت: تمام پنج یوز ماده ای که در سایت تکثیر در اسارت نگهداری می شوند، منجمله این دو فرد، در سن پایین از طبیعت توسط متخلفین و شکارچیان گرفته شدهاند و از آنجا که امکان رهاسازی آنها در طبیعت وجود نداشت؛ به همین دلیل سایت تکثیر سمنان در منطقه توران برای نگهداری آنها ایجاد و توسعه یافت تا بهعنوان یک بکاپ جمعیتی مورد استفاده قرار گیرد.
سابقه ورود یوزها به برنامه و سایت تکثیر در اسارت
وی افزود: «کوشکی» یوز نری که در سال ۸۶ گرفته شده بود، سپس «دلبر» در سال ۸۹، «ایران» سال ۱۳۹۶ و سپس آذر، توران و ابریشم وارد سایت شدند. کوشکی یوز نر که بعلت کهولت سن در اواخر سال ۱۴۰۱ تلف شد. بر اساس گزارشهای دامپزشکی، دلبر و ایران در فرایندهای دامپزشکی و تلاش برای تکثیر، دچار آسیبهای احتمالی در دستگاه تولیدمثل شدهاند و به همین دلیل احتمال باروری آنها بسیار پایین یا از بین رفته است.
نظامی ادامه داد: «دلبر» متولد ۱۳۸۹ است و اکنون حدود ۱۶ سال سن دارد که برای یوزها این عدد سن بالایی است و همچنین «ایران» نیز که مادر «پیروز» است، در حال حاضر وضعیتش در حال بررسی است و مقرر است بهزودی سونوگرافی برای ارزیابی وضعیت باروری او انجام شود و در این مرحله تمرکز بر یوزهای جوان برای زادآوریوی یعنی «آذر»، «توران» و «ابریشم» بوده که در بهترین سن برای جفتگیری و زادآوری هستند و برنامهریزی اصلی بر روی این افراد متمرکز شده است.
سایت تکثیر توران؛ نقش در حفاظت از یوز آسیایی
مدیر ملی پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی افزود: با توجه به وضعیت بحرانی یوزها در طبیعت و افراد موجود در سایت تکثیر، ایجاد یک پشتوانه جمعیتی از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است. از این رو به دلیل فقدان نر، فیروز در اسفندماه ۱۳۹۹ از طبیعت زندگیری شد که در کنار سایر افراد تحت مدیریت، بخشی از برنامه تکثیر در اسارت را تشکیل میدهد.
وی در پایان گفت: سایت تکثیر یوز آسیایی در منطقه توران در نزدیکی شهرستان شاهرود واقع شده و نقش مهمی در حفاظت و مدیریت جمعیت باقیمانده این گونه در معرض انقراض دارد.
