به گزارش خبرگزاری مهر، مراسم رونمایی از ترجمه قرآن کریم اثر علیرضا برازش با حضور حجتالاسلام اربابسلیمانی، رییس مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد. رییس مرکز عالی قرآن و عترت در این مراسم با انتقاد از ترجمههای تحتاللفظی که موجب سردرگمی مخاطب میشود، بر لزوم رویکرد تفسیرگونه و تسلط مترجم بر ادبیات و روایات در بازگردانی کلام وحی تاکید کرد.
حجتالاسلام اربابسلیمانی در این مراسم با اشاره به رشد انس و الفت با قرآن کریم پس از پیروزی انقلاب اسلامی گفت: در طول بیش از ۴۷ سال از عمر با برکت انقلاب، شخصیتهای برجستهای در ساحت قدسی قرآن خوش درخشیدند.
وی به دیدار صمیمانه خود و وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با استاد برازش در آغازین روزهای سال جاری و در شرایط تهاجم آمریکا و رژیم غاصب اشاره کرد و افزود: در همان دیدار، این پیشکسوت قرآنی ترجمه وزین خود را به ما هدیه کردند. برازش تنها به مکتوبات پژوهشی بسنده نکرده و در ساخت آثار هنری و سریالهای مذهبی نیز یادگارهای گرانسنگی بر جای گذاشته است.
رییس مرکز عالی قرآن و عترت وزارت ارشاد با طرح این پرسش که تفاوت ترجمه و تفسیر چیست و چه ضرورتی برای ترجمه وجود دارد، توضیح داد: ترجمه در ظاهر بازگرداندن متن از زبانی به زبان دیگر است، اما در مواجهه با قرآن کریم که متنی قدسی و دارای صبغه اعجاز است، این کار بسیار دشوار میشود.
اربابسلیمانی با هشدار نسبت به ترجمههای صرفا تحتاللفظی اظهار کرد: حتی اگر مترجم انس و الفتی بلافصل با قرآن داشته باشد، ترجمه تحتاللفظی در مواجهه با مخاطب نه تنها راهبری ندارد بلکه موجب سردرگمی او میشود.
وی راهکار برونرفت از این چالش را اشراف مترجم بر ادبیات قرآن و ممزوج کردن آن با روایات و کلام معصومین دانست و تصریح کرد: مترجم باید بداند که معصومین بزرگترین مفسران قرآن هستند. ترجمهای که مراد و مقصود واژگان آیات را نیز در اختیار مخاطب قرار دهد، ترجمهای تفسیرگونه است و ترجمه اخیر استاد برازش دقیقاً از همین جنس است.
از سلمان فارسی تا نجاشی؛ پیشینه تاریخی ترجمه کلام وحی
حجتالاسلام اربابسلیمانی با تاکید بر اینکه قرآن کتاب هدایت همه انسانهاست و مختص مردم شبهجزیره عربستان نیست، ترجمه را برای بهرهمندی همه بشر از رهنمودهای الهی امری اجتنابناپذیر خواند. وی به تاریخچه ترجمه اشاره کرد و گفت: در صدر اسلام، فارسیزبانان از سلمان فارسی خواستند سوره حمد را به فارسی برگرداند و او نخستین مترجم قرآن به زبان فارسی بود. حتی پیش از آن، در نامههای پیامبر به پادشاهان روم، مصر و ایران، آیات قرآن ترجمه میشد. همچنین ارائه ترجمه قرآن توسط جعفر بن ابی طالب یا همراهان او، دل نجاشی پادشاه حبشه را نرم کرد و موجب همراهی او با مسلمانان شد.
تسلط بر صناعات ادبی؛ شرط انتقال لطیف پیامهای قرآنی وی در پایان با اشاره به ماموریت جهانی قرآن، خاطرنشان کرد: برای انتقال درست پیامهای قرآن به زبانهای مختلف، باید بیانی لطیف، ساده و بدون تکلف داشت. این امر علاوه بر اشراف بر زبان مبدا و مقصد، نیازمند تسلط مترجم بر هنر و بدایع و صناعات ادبی است تا این انتقال به بهترین وجه ممکن صورت گیرد.
