خبرگزاری مهر؛ گروه استانها: طی سالهای اخیر،بدهیهای انباشته دانشگاههای علوم پزشکی، مطالبات پرداختنشده مراکز درمانی، فرسودگی تجهیزات، محدودیتهای واردات و بحث کیفیت تولید داخل، از مهمترین دغدغههای مراکز خدمات درمانی و دیالیز بوده است.
در استان مازندران هم شمار قابل توجهی بیماران دیالیزی وجود دارند که با تجهیزات فرسوده و قدیمی خدمات دریافت می کنند.
تغییر شیوه تأمین منابع برای پرداخت بدهیهای حوزه سلامت
عالیه زمانی عضو کمیسیون بهداشت مجلس با اشاره به تلاش مجلس برای کاهش بدهیهای انباشته حوزه سلامت گفت: در بودجه سال ۱۴۰۴ فروش سهام برای تأمین منابع وزارت بهداشت پیشبینی شده بود، اما با وجود پیگیریهای وزیر بهداشت، در نهایت تنها حدود ۲۰ همت از این منابع محقق شد و همین موضوع موجب شد بخش زیادی از نیازهای مالی وزارتخانه همچنان باقی بماند.
وی افزود: برای جلوگیری از تکرار این تجربه، مجلس در بررسی بودجه سال ۱۴۰۵ شیوه تأمین منابع را تغییر داد و به جای فروش سهام، انتشار اوراق را در نظر گرفت تا دولت بتواند منابع مطمئنتری را در اختیار وزارت بهداشت قرار دهد.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس ادامه داد: در ابتدا مجلس پیگیر اختصاص حدود ۱۲۰ همت برای این بخش بود، اما در نهایت رقمی بین ۸۰ تا ۹۰ همت به تصویب رسید تا بخش قابل توجهی از بدهی دانشگاههای علوم پزشکی پرداخت شود.
به گفته زمانی، بر اساس گزارش ارائهشده در کمیسیون بهداشت، مطالبات مربوط به دارو، تجهیزات و ملزومات پزشکی دانشگاههای علوم پزشکی که اسناد خود را به موقع ارائه کردهاند، قرار است تا تابستان و در ماههای مرداد یا شهریور به صورت متمرکز پرداخت شود.
وی تأکید کرد: این منابع جزو حمایتهایی بود که با پیگیری کمیسیون بهداشت به بودجه اضافه شد و در پیشنهاد اولیه دولت وجود نداشت.
زمانی همچنین از تکلیف مجلس به دولت برای تأمین منابع ذخیرهسازی ششماهه دارو و تجهیزات پزشکی خبر داد و گفت: هدف از این اقدام، جلوگیری از کمبود دارو و تجهیزات در شرایط بحرانی، جنگ یا حوادث غیرمترقبه است.
نوسازی تجهیزات باید قبل از پایان عمر مفید انجام شود
وی گفت: دستگاههای دیالیز عمر مفید مشخصی دارند و پس از عمر مفید باید از چرخه خدمت خارج شوند، بنابراین فرسودگی این تجهیزات موضوعی قابل پیشبینی است.
به گفته وی، مدیران بیمارستانها نباید منتظر از کار افتادن کامل دستگاهها بمانند، بلکه باید فرآیند خرید و جایگزینی آن را آغاز کنند تا هنگام پایان عمر مفید، خللی در خدمترسانی ایجاد نشود.
زمانی تصریح کرد: بخش مهمی از گلایههایی که درباره عملکرد دستگاههای دیالیز مطرح میشود، ناشی از استفاده طولانیمدت از دستگاههایی است که سالها از عمر استاندارد آنها گذشته است، نه لزوماً کیفیت تجهیزات جدید.
تعارض منافع؛ چالشی که باید برطرف شود
عضو کمیسیون بهداشت مجلس در ادامه، یکی از مشکلات جدی حوزه سلامت را تعارض منافع دانست و اظهار کرد: مجلس طی سالهای اخیر تلاش کرده اعتبارات حوزه سلامت را افزایش دهد، اما موفقیت این اقدامات به نحوه مدیریت دانشگاهها و مراکز درمانی بستگی دارد.
وی با اشاره به بند «ب» ماده ۶۹ قانون برنامه هفتم توسعه افزود: مدیری که همزمان در بخش خصوصی فعالیت میکند و مسئولیت یک مرکز درمانی دولتی را نیز بر عهده دارد، ناخواسته در معرض تعارض منافع قرار میگیرد و این مسئله میتواند بر کیفیت تصمیمگیری و اعتماد عمومی اثر بگذارد.
واردات تنها در صورت اثبات نیاز علمی
زمانی درباره واردات دستگاههای دیالیز نیز گفت: طبق قوانین موجود، تا زمانی که تولید داخلی وجود داشته باشد، مراکز دولتی امکان واردات نمونه خارجی را ندارند، هرچند بخش خصوصی در این زمینه محدودیتی ندارد.
وی تأکید کرد: اگر متخصصان نفرولوژی، انجمنهای علمی و مراجع تخصصی با مستندات علمی به این نتیجه برسند که تولید داخل پاسخگوی نیاز بیماران نیست، آن زمان میتوان درباره واردات تصمیمگیری کرد.
به گفته وی، تاکنون هیچ گزارش کارشناسی و جمعبندی علمی نهایی که ناکارآمدی دستگاههای تولید داخل را اثبات کند، ارائه نشده است.
زمانی برای تشریح این موضوع به داروی «دسفرال» بیماران تالاسمی اشاره کرد و گفت: در آن مورد، با وجود تولید داخلی، بر اساس نظر علمی مقرر شد بخشی از نیاز کشور از طریق واردات تأمین شود، زیرا گروهی از بیماران به نمونه داخلی پاسخ درمانی مناسب نمیدادند. اما درباره دستگاههای دیالیز هنوز چنین ضرورتی از سوی مراجع تخصصی اعلام نشده است.
بدهی بیمهها همچنان دغدغه مراکز دیالیز
عبدالوحید فیاضی نماینده مردم نور و محمودآباد در مجلس با اشاره به وضعیت مراکز دیالیز استان مازندران گفت: بیشترین مطالبات این مراکز مربوط به سازمان تأمین اجتماعی است و بخشی نیز از بیمه سلامت طلب دارند.
وی در گفت وگو با خبرنگار مهر افزود: در حوزه انتخابیه نور و محمودآباد، مراکز دیالیز دولتی و خصوصی فعال هستند و برای پرداخت مطالبات آنها با سازمانهای بیمهگر رایزنیهایی انجام شده است. بیمه سلامت بخشی از بدهیها را پرداخت کرده، اما هنوز بخش مهمی از مطالبات باقی مانده است.
فیاضی تأکید کرد: دیالیز حوزهای نیست که بتوان در پرداخت مطالبات آن تعلل کرد، زیرا این مراکز هر روز با جان بیماران سر و کار دارند و تأمین مستمر تجهیزات و ملزومات برای آنها ضروری است.
امکانات مازندران متناسب با جمعیت نیست
نماینده مردم نور و محمودآباد در مجلس با اشاره به شرایط خاص استان مازندران گفت: این استان در بسیاری از ایام سال میزبان جمعیتی چند برابر جمعیت ثابت خود است، اما امکانات درمانی آن متناسب با این حجم از جمعیت توسعه پیدا نکرده است.
وی افزود: بسیاری از شهروندان برای دریافت خدمات تخصصی به تهران مراجعه میکنند و همین مسئله موجب شده بخشی از مشکلات استان کمتر دیده شود.
فیاضی اظهار کرد: کمبود تجهیزات در بخشهایی مانند دیالیز، سیتیاسکن، آمبولانس و سایر تجهیزات پزشکی کاملاً محسوس است و فرسودگی تجهیزات نیز مشکلات را تشدید کرده است.
وی با اشاره به قدمت برخی مراکز درمانی گفت: بیمارستان نور بیش از ۵۰ سال سابقه خدمت دارد و بسیاری از مراکز درمانی دیگر نیز با کمبود امکانات و تجهیزات فرسوده مواجه هستند.
ضرورت رفع انحصار و برنامهریزی برای آینده
فیاضی با بیان اینکه این مشکلات را به وزیر بهداشت و مسئولان دانشگاه علوم پزشکی منتقل کرده است، گفت: در شرایط فعلی، مسئولان محدودیتهای ناشی از جنگ و اختلال در مبادلات خارجی را به عنوان یکی از موانع واردات تجهیزات مطرح میکنند، اما امیدواریم با عادی شدن شرایط، امکان تأمین دستگاههای دیالیز باکیفیت نیز فراهم شود.
وی همچنین انحصار در تأمین برخی داروها و تجهیزات دیالیز را از دیگر مشکلات این حوزه دانست و افزود: باید زمینه رقابت بیشتر فراهم شود تا کیفیت خدمات ارتقا یابد و مراکز درمانی بتوانند با دسترسی مناسبتر به تجهیزات، خدمات بهتری به بیماران ارائه کنند.
نماینده ای که پاسخگو نیست!
در همین راستا، خبرنگار مهر برای بررسی ابعاد مختلف این موضوع، طی چند روز گذشته با علیاصغر باقرزاده نماینده مردم بابلسر و فریدونکنار در مجلس شورای اسلامی نیز تماس گرفت. باقرزاده ضمن اعلام اینکه «تمایلی به انجام مصاحبه درباره این موضوع ندارد»، از ارائه توضیحات در این زمینه خودداری کرد.
این در حالی است که موضوع تأمین تجهیزات دیالیز، پرداخت مطالبات مراکز درمانی و تداوم ارائه خدمات به بیماران مبتلا به نارسایی کلیوی، از مسائل مهم حوزه سلامت در استان مازندران و از دغدغههای بیماران، خانوادههای آنان و فعالان این حوزه به شمار میرود.
اگرچه مجلس تلاش کرده با اختصاص منابع جدید، بخشی از مشکلات مالی نظام سلامت را کاهش دهد، اما حل کامل چالشهای حوزه دیالیز نیازمند مجموعهای از اقدامات همزمان از جمله پرداخت بهموقع مطالبات مراکز درمانی، نوسازی مستمر تجهیزات، اصلاح نظام مدیریتی، رفع تعارض منافع، تقویت زیرساختهای درمانی استانهای پرتردد و تصمیمگیری درباره تولید داخل و واردات بر پایه مستندات علمی است؛ زیرا استمرار خدمات دیالیز، بیش از هر حوزه دیگری، به برنامهریزی دقیق، تأمین مالی پایدار و مدیریت آیندهنگر وابسته است.
