امید محمدی؛ بازار گروه خودرو: در حاشیه هفتمین نمایشگاه خودرو تهران، موضوع واردات خودرو همچنان یکی از مهمترین محورهای بحث فعالان این صنعت است؛ بهویژه آنکه با وجود سیاستهای مختلف برای تنظیم بازار، قیمت خودرو در کشور همچنان با قدرت خرید بخش قابل توجهی از مصرفکنندگان فاصله دارد. در این میان، ورود خودروهای اقتصادی میتواند معادلات بازار را تغییر دهد و خودروسازان داخلی و شرکتهای مونتاژکار را با فشار بیشتری برای رقابت قیمتی و کیفی مواجه کند. از سوی دیگر، نحوه تعیین تعرفه واردات میتواند بهطور مستقیم بر قیمت نهایی خودروهای وارداتی و میزان اثرگذاری آنها بر بازار داخلی تاثیر بگذارد. از همین رو با جلال رشیدیکوچی، نماینده مجلس یازدهم در مجلس شورای اسلامی و از حامیان واردات خودرو به گفت و گو اختصاصی پرداختیم؛
اگر خودروهای اقتصادی وارد بازار شوند، تولیدکنندگان داخلی نیز مجبور خواهند شد برای حفظ بازار خود، قیمت محصولاتشان را کاهش دهند و در زمینه کیفیت و قیمت با خودروهای وارداتی رقابت کنند
* با توجه به اینکه در دوره مجلس یازدهم یکی از مدافعان جدی واردات خودرو بودید، اکنون که بحث واردات دوباره در مرکز سیاستگذاری بازار خودرو قرار گرفته است، آیا به اعتقاد شما واقعا ارادهای برای ورود خودروهای اقتصادی و قابل دسترس برای عموم مردم وجود دارد یا اینکه منافع گروههای مختلف در بازار خودرو همچنان مانع ورود محصولاتی خواهد شد که بتوانند معادله قیمت و رقابت را تغییر دهند؟
زمانی که در مجلس حضور داشتم، یکی از موضوعاتی که از آن حمایت میکردم، واردات خودرو بود. دلیل این حمایت هم روشن بود؛ اگر خودروهای اقتصادی وارد بازار شوند، تولیدکنندگان داخلی نیز مجبور خواهند شد برای حفظ بازار خود، قیمت محصولاتشان را کاهش دهند و در زمینه کیفیت و قیمت با خودروهای وارداتی رقابت کنند. به نظر من مشکل اصلی دقیقا همینجاست. زمانی که خودرو اقتصادی وارد کشور شود و با قیمت مناسب در اختیار مردم قرار بگیرد، تولیدکننده داخلی دیگر نمیتواند با هر قیمتی محصول خود را عرضه کند. بنابراین طبیعی است که منافع برخی گروههای ذینفع با افزایش واردات و شکلگیری رقابت واقعی در بازار، تحت تأثیر قرار بگیرد.
* برخی منتقدان معتقدند حتی اگر اصل واردات خودرو پذیرفته شود، ممکن است سیاستگذاری در حوزه تعرفه به گونهای انجام شود که خودرو وارداتی عملا نتواند فشار رقابتی قابل توجهی بر تولیدکنندگان داخلی و مونتاژکاران وارد کند؛ از نگاه شما آیا افزایش یا تعیین تعرفههای بالا میتواند عملا همان محدودیت واردات را با روشی متفاوت ایجاد کند؟
بله، ممکن است چنین اتفاقی رخ دهد. اگر قرار باشد واردات انجام شود اما تعرفهها به شکلی تعیین شوند که قیمت خودروهای وارداتی بهشدت افزایش پیدا کند، عملا هدف اصلی واردات که ایجاد رقابت است، محقق نمیشود. ممکن است واردات از نظر قانونی انجام شود، اما اگر تعرفه به اندازهای بالا باشد که حاشیه سود موجود در بازار خودرو حفظ شود، اثر واردات بر بازار بسیار محدود خواهد بود. بنابراین مسئله فقط این نیست که اجازه واردات داده شود؛ مهمتر از آن، نحوه تنظیم سیاستهای وارداتی است.
صنعت خودرو نیازمند یک نگاه اصولی و بلندمدت است؛ نه اینکه هر بار با تغییر شرایط اقتصادی یا فشار گروههای مختلف، سیاستهای این صنعت تغییر کند
* با توجه به شرایط فعلی بازار خودرو و فاصله قابل توجه قیمت برخی محصولات داخلی و مونتاژی با قدرت خرید مصرفکنندگان، اگر اختیار تعیین سیاست تعرفهای در حوزه خودرو در اختیار شما بود، چه سطحی از تعرفه را برای واردات خودرو در نظر میگرفتید و این تعرفه باید برای چه گروههایی از خودروها اعمال میشد؟
معتقدم تعرفه واردات باید برای کل خودروها زیر ۲۰ درصد باشد. اگر هدف ما ایجاد رقابت واقعی در بازار است، باید تعرفه در سطحی تعیین شود که واردات بتواند اثر خود را در بازار نشان دهد. متاسفانه مشکل اساسی این است که دولتها، البته این موضوع فقط مربوط به دولت فعلی نیست، نگاه دقیق و درستی به صنعت خودرو نداشتهاند. به همین دلیل هم سیاستگذاری در این حوزه همواره با مشکل مواجه بوده است. به اعتقاد من، صنعت خودرو نیازمند یک نگاه اصولی و بلندمدت است؛ نه اینکه هر بار با تغییر شرایط اقتصادی یا فشار گروههای مختلف، سیاستهای این صنعت تغییر کند.
