حجت الاسلام والمسلمین حبیبالله فرحزاد در گفتگو با خبرنگار مهر، با تشریح ابعاد معرفتی و معنوی شخصیت حضرت ابوالفضل العباس(ع) اظهار کرد: زیارتنامه آن حضرت، مجموعهای از عالیترین فضائل انسانی و ایمانی را در قالب تعابیری کوتاه، اما عمیق بیان کرده است و هر فراز آن میتواند راهنمایی برای شناخت مسیر بندگی و ولایتمداری باشد.
وی افزود: حضرت عباس(ع) در زیارتنامه خود به عنوان عبد صالح خداوند معرفی شده است و این تعبیر، جایگاه بسیار بلندی را نشان میدهد که هر انسانی برای رسیدن به آن باید مسیر طولانی معرفت، ایمان، تسلیم و اطاعت را طی کند.
استاد حوزه علمیه قم با اشاره به جایگاه عبودیت در آموزههای دینی گفت: هدف نهایی خلقت انسان، رسیدن به مقام بندگی خالصانه است و حضرت ابوالفضل العباس(ع) از جمله شخصیتهایی است که توانست به این مرتبه والا دست پیدا کند و هیچگونه خودخواهی، خودبینی و مخالفتی با اراده الهی در وجود او باقی نماند.
وی ادامه داد: در روایات اهلبیت(ع) آمده است که انسان تا به معرفت دست نیابد به مرحله تصدیق نمیرسد و تا تسلیم نشود، تصدیق حقیقی نیز برای او حاصل نخواهد شد و قمر بنیهاشم(ع) تمامی این مراحل را با موفقیت پشت سر گذاشت و به الگویی کامل برای سالکان راه ولایت تبدیل شد.
استاد حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: شناخت چنین شخصیتهایی تنها مطالعه بخشی از تاریخ نیست، بلکه راهی برای فهم حقیقت بندگی و رسیدن به سعادت دنیا و آخرت به شمار میرود.
راه نجات از ولایت میگذرد
حجت الاسلام فرحزاد با تأکید بر جایگاه محوری ولایت در نظام اعتقادی اسلام اظهار کرد: همه راههای هدایت به ولایت الهی منتهی میشود و انسان بدون تمسک به این حقیقت نمیتواند مسیر کمال را طی کند.
وی گفت: خدای متعال اهلبیت عصمت و طهارت(ع) را به عنوان چراغهای هدایت و انوار الهی در میان بندگان قرار داده است تا انسانها از طریق آنان مسیر قرب الهی را بپیمایند و به معرفت حقیقی دست پیدا کنند.
وی افزود: در معارف اهلبیت(ع) بارها تأکید شده است که راه شناخت خداوند از مسیر شناخت حجتهای الهی عبور میکند و آنان بابهای ورود به وادی توحید و صراط مستقیم الهی هستند.
استاد حوزه علمیه قم بیان کرد: مهمترین مسئلهای که در قیامت مورد پرسش قرار میگیرد، مسئله ولایت است و سعادت انسان در گرو آن است که در محیط ولایت اولیای الهی حرکت کند و خود را از این مسیر جدا نسازد.
وی ادامه داد: حضرت عباس(ع) نمونه کامل چنین انسانی بود و چنان در برابر امام زمان خویش تسلیم بود که هیچ خواسته شخصی، میل نفسانی یا تعلق دنیوی نتوانست میان او و امام حسین(ع) فاصله ایجاد کند.
تسلیم و تصدیق راز ماندگاری قمر بنیهاشم بود
فرحزاد با اشاره به دو ویژگی برجسته حضرت عباس(ع) یعنی تسلیم و تصدیق اظهار کرد: تسلیم در برابر ولی خدا به این معناست که انسان فضائل و حقانیت اهلبیت(ع) را با تمام وجود بپذیرد و در برابر فرمان آنان چون و چرا نداشته باشد.
وی افزود: هر اندازه انسان در برابر اولیای الهی خاضعتر و تسلیمتر باشد، زمینه بهرهمندی او از انوار هدایت بیشتر خواهد شد و قلب او آمادگی دریافت حقایق بالاتری را پیدا میکند.
استاد حوزه علمیه قم تصریح کرد: ویژگی دوم حضرت عباس(ع)، تصدیق بود. تصدیق به معنای باور قلبی و یقین کامل نسبت به صدق، طهارت و حقانیت امام معصوم است و کوچکترین تردید در این مسیر میتواند انسان را دچار لغزش کند.
وی گفت: بزرگان دین در آثار روایی نقل کردهاند که حتی برای برخی شخصیتهای برجسته اسلامی نیز گاه آزمونهای دشواری در عرصه ولایت پیش آمده است و این موضوع نشان میدهد که ثبات قدم در مسیر ولایت، نیازمند مراقبت دائمی و ایمان عمیق است.
فرحزاد افزود: حضرت عباس(ع) در این میدان به مرتبهای از یقین و بصیرت رسیده بود که هیچ شک و تردیدی در دل او نسبت به امام حسین(ع) راه پیدا نکرد و همه وجود خود را وقف یاری حجت خدا کرد.
وفاداری عباس(ع) فراتر از حد توان انسانهای عادی بود
وی در ادامه با تبیین دو ویژگی دیگر قمر بنیهاشم(ع) یعنی وفا و نصیحت اظهار کرد: وفاداری در فرهنگ دینی تنها به معنای همراهی ظاهری نیست بلکه به معنای ادا کردن کامل حق، انجام مسئولیت بدون کمگذاشتن و ایستادگی تا آخرین لحظه در مسیر تعهدات الهی است.
استاد حوزه علمیه قم افزود: حضرت عباس(ع) در اوج وفاداری نسبت به امام حسین(ع) قرار داشت و تا آخرین نفس از عهدی که با ولی خدا بسته بود پاسداری کرد و لحظهای از مسئولیت خود عقب ننشست.
وی گفت: نصیحت نیز در معارف اسلامی به معنای خیرخواهی کامل و به کار گرفتن همه ظرفیتها برای یاری حق است و انسان ناصح کسی است که هیچ بخشی از توان خود را ذخیره نکند و همه امکانات خویش را در مسیر حمایت از حقیقت به میدان بیاورد.
فرحزاد تصریح کرد: حضرت عباس(ع) در روز عاشورا همین معنا را به زیباترین شکل به نمایش گذاشت و تمامی توان جسمی، روحی و عاطفی خود را در راه حمایت از امام زمان خویش به کار گرفت.
وی افزود: همانگونه که امیرالمؤمنین(ع) در میدان خیبر جلوهای از قدرت الهی را برای دفاع از اسلام آشکار ساخت، حضرت ابوالفضل(ع) نیز در کربلا همه ظرفیت وجودی خود را در مسیر نصرت امام حسین(ع) به میدان آورد و نمونهای بینظیر از ایثار و شجاعت را رقم زد.
استاد حوزه علمیه قم در پایان خاطرنشان کرد: راز ماندگاری نام حضرت عباس(ع) در تاریخ اسلام را باید در همین چهار ویژگی بنیادین یعنی تسلیم، تصدیق، وفا و نصیحت جستوجو کرد و ویژگیهایی که او را به یکی از درخشانترین الگوهای ولایتمداری و بندگی خالصانه در مکتب اهلبیت(ع) تبدیل کرده است.
