به گزارش اکوایران به نقل از اقتصادنیوز، بازار طلا و سکه از تعطیلات تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۴ تا تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۵ یکی از پرنوسانترین دورههای خود را پشت سر گذاشت؛ دورهای که در آن قیمتها تحت تأثیر مجموعهای از رخدادهای سیاسی، امنیتی و اقتصادی و با اثرپذیری از دو متغیر اصلی یعنی دلار آزاد و طلای جهانی با افتوخیزهای قابل توجهی همراه بود.
از پایان جنگ ۱۲ روزه علیه ایران گرفته تا اعتراضات گسترده بازاریان، اختلالهای طولانیمدت اینترنت، تشدید تنشهای منطقهای، جنگ ۴۰ روزه، محدودیتهای تجاری و در نهایت آغاز دور جدید مذاکرات میان ایران و آمریکا، همگی بهعنوان عوامل اثرگذار بر انتظارات معاملهگران عمل کردند.
در این بازه یکساله، بازار نه تنها رکوردهای جدیدی را به ثبت رساند، بلکه دورههایی از اصلاح قیمت و بازگشت امید به ثبات را نیز تجربه کرد. با این حال، برآیند نهایی تحولات نشان میدهد که بازار طلا و سکه در مقایسه با محرم سال گذشته با رشد قابل توجه قیمتها مواجه بوده است.
محرم ۱۴۰۴؛ بازار در شوک پساجنگ ۱۲ روزه
هفته منتهی به تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۴ را میتوان یکی از حساسترین مقاطع بازارهای مالی در سال گذشته دانست. این هفته نخستین هفته معاملاتی پس از پایان جنگ ۱۲ روزه علیه ایران بود؛ جنگی که از ۲۳ خرداد تا ۳ تیر ۱۴۰۴ ادامه داشت و فضای اقتصادی کشور را به شدت تحت تأثیر قرار داد.
در آن مقطع، نااطمینانی ناشی از شرایط جنگی، نگرانی نسبت به آینده تجارت خارجی و افزایش تقاضای احتیاطی برای داراییهای امن موجب شد بازار طلا و سکه در مسیر افزایشی قرار گیرد.
طلای جهانی در روزهای ابتدایی هفته به دلیل تعطیلات بازارهای بینالمللی در سطح ۳۲۷۳ دلار ثابت بود، اما از روز دوشنبه روند صعودی خود را آغاز کرد و در روز سهشنبه وارد کانال ۳۳۰۰ دلاری شد. این فلز گرانبها تا محدوده ۳۳۵۸ دلار پیش رفت و در پایان هفته در نرخ ۳۳۴۷ دلار معامله شد.
در بازار داخلی نیز دلار آزاد از نرخ ۸۳ هزار و ۶۵۰ تومان در ابتدای هفته تا سطح ۹۲ هزار و ۸۵۰ تومان افزایش یافت و در نهایت با قیمت ۹۱ هزار و ۳۵۰ تومان به استقبال تعطیلات تاسوعا و عاشورا رفت.
همزمان با رشد نرخ ارز، هر گرم طلای ۱۸ عیار از ۶ میلیون و ۷۴۰ هزار تومان به ۷ میلیون و ۴۵۴ هزار تومان رسید. طلای آبشده نیز از ۲۹ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان تا ۳۲ میلیون و ۲۹۰ هزار تومان افزایش یافت.
سکه امامی که معاملات هفته را با نرخ ۷۵ میلیون تومان آغاز کرده بود، در اوج هیجانات بازار تا سطح ۸۵ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان صعود کرد و در پایان هفته روی نرخ ۸۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان قرار گرفت.
پاییز و زمستان ۱۴۰۴؛ تشدید نااطمینانیهای اقتصادی
پس از تابستان ۱۴۰۴، اقتصاد ایران با مجموعهای از چالشهای داخلی و خارجی روبهرو شد. اعتراضات بازاریان تهران که از هفتم دیماه آغاز شد، بازتابی از افزایش فشارهای اقتصادی، رشد تورم، کاهش ارزش پول ملی و بیثباتی بازارها بود.
در ادامه، قطعی گسترده اینترنت بینالملل از ۱۸ دی تا حدود ۸ بهمن موجب شد بخشی از معاملات بازار طلا و سکه با اختلال مواجه شود و حجم تقاضا به طور محسوسی کاهش یابد. با این حال، کاهش معاملات نتوانست نگرانیهای موجود درباره آینده اقتصاد را از بین ببرد.
در همین دوره، تنشهای منطقهای، محدودیتهای تجاری و ابهام در وضعیت صادرات و درآمدهای ارزی کشور همچنان در کانون توجه فعالان بازار قرار داشت و مانع از شکلگیری روندی باثبات در بازار ارز و طلا شد.
جنگ ۴۰ روزه و بحران تنگه هرمز
از نهم اسفند ۱۴۰۴ با آغاز درگیریهای نظامی جدید، بازارها وارد مرحله تازهای از نااطمینانی شدند. همزمان با توقف روند مذاکرات و تشدید تنشها، محدودیتهای تجاری و مشکلات ناشی از بسته شدن تنگه هرمز نگرانیها درباره درآمدهای ارزی کشور را افزایش داد.
طی هفتههای بعد، ریسکهای ژئوپلیتیک به مهمترین عامل جهتدهنده بازار تبدیل شد. معاملهگران با افزایش خریدهای احتیاطی تلاش کردند ارزش داراییهای خود را در برابر نوسانات احتمالی حفظ کنند.
در نهایت، بامداد ۲۵ خرداد ۱۴۰۵ تفاهمنامه اسلامآباد برای پایان جنگ و رفع محاصره دوگانه تنگه هرمز اعلام شد و پس از امضای آن توسط مقامات دو کشور، مسیر بازگشایی تنگه هرمز هموار شد.
این تحول تا حدودی از شدت نگرانیها کاست و فضای بازار را وارد مرحلهای جدید کرد.
محرم ۱۴۰۵؛ بازار در انتظار نتیجه مذاکرات
در آستانه محرم ۱۴۰۵ بار دیگر اخبار سیاسی به مهمترین متغیر اثرگذار بر بازارها تبدیل شد. انتشار اخبار مربوط به آغاز مذاکرات جدید میان ایران و آمریکا در ژنو، صدور برخی معافیتهای محدود تحریمی و مطرح شدن احتمال آزادسازی بخشی از منابع ارزی بلوکه شده، انتظارات فعالان اقتصادی را تحت تأثیر قرار داد.
اگرچه این مذاکرات به توافق نهایی منجر نشد، اما موجب شد بخشی از هیجانات بازار فروکش کند و از شدت نوسانات کاسته شود.
در هفته منتهی به تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۵، طلای جهانی در محدوده ۴۱۰۰ تا ۴۲۰۰ دلار در نوسان بود. این فلز گرانبها هفته را با نرخ ۴۱۵۶ دلار آغاز کرد و در پایان معاملات داخلی روز سهشنبه در سطح ۴۱۱۲ دلار قرار گرفت.
دلار آزاد نیز معاملات را با نرخ ۱۶۲ هزار و ۱۸۰ تومان آغاز کرد. پایینترین نرخ هفتگی ۱۵۷ هزار و ۶۵۰ تومان و بالاترین نرخ ۱۶۳ هزار و ۲۱۰ تومان بود. این ارز در نهایت با قیمت ۱۶۱ هزار و ۱۰ تومان وارد تعطیلات تاسوعا و عاشورا شد.
هر گرم طلای ۱۸ عیار در پایان هفته روی نرخ ۱۶ میلیون و ۴۴ هزار تومان قرار گرفت. طلای آبشده نیز با قیمت ۶۹ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان هفته را به پایان رساند.
در بازار سکه، سکه امامی در نرخ ۱۶۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان بسته شد. نیم سکه به ۸۵ میلیون تومان رسید، ربع سکه در نرخ ۴۹ میلیون تومان قرار گرفت و سکه گرمی نیز با قیمت ۲۵ میلیون تومان به استقبال تعطیلات رفت.
بازدهی یکساله بازارها
مقایسه قیمتهای پایانی هفته منتهی به تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۴ با هفته منتهی به تاسوعا و عاشورای ۱۴۰۵ نشان میدهد تمامی بازارهای مورد بررسی بازدهی مثبت داشتهاند.
دلار آزاد از ۹۱ هزار و ۳۵۰ تومان به ۱۶۱ هزار و ۱۰ تومان رسید که معادل رشد ۷۶.۳ درصدی در طول یک سال است.
طلای جهانی نیز از ۳۳۴۷ دلار به ۴۱۱۲ دلار افزایش یافت و بازدهی ۲۲.۹ درصدی را ثبت کرد.
هر گرم طلای ۱۸ عیار از ۷ میلیون و ۴۵۴ هزار تومان به ۱۶ میلیون و ۴۴ هزار تومان رسید و بازدهی چشمگیر ۱۱۵.۲ درصدی را به ثبت رساند.
طلای آبشده نیز از ۳۲ میلیون و ۲۹۰ هزار تومان به ۶۹ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان افزایش یافت که نشاندهنده رشد ۱۱۵.۲ درصدی است.
در بازار سکه، سکه امامی از ۸۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به ۱۶۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان رسید و بازدهی ۹۶.۲ درصدی را ثبت کرد.
نیم سکه از ۴۵ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان به ۸۵ میلیون تومان افزایش یافت و بازدهی ۸۸.۵ درصدی داشت.
ربع سکه نیز از ۲۶ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به ۴۹ میلیون تومان رسید که معادل رشد ۸۷ درصدی است.
سکه گرمی از ۱۵ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان به ۲۵ میلیون تومان رسید و بازدهی ۶۲.۳ درصدی را برای سرمایهگذاران به همراه داشت.
بازار در یک نگاه
بررسی عملکرد بازار طلا و سکه در فاصله محرم ۱۴۰۴ تا محرم ۱۴۰۵ نشان میدهد این بازار تحت تأثیر مستقیم ریسکهای سیاسی و امنیتی قرار داشته است. جنگهای منطقهای، محدودیتهای تجاری، اختلال در جریان مبادلات اقتصادی و نوسانات بازار ارز در کنار جهش طلای جهانی، مهمترین عوامل رشد قیمتها در این دوره بودند.
اگرچه در هفتههای پایانی منتهی به محرم ۱۴۰۵ اخبار مربوط به مذاکرات و برخی گشایشهای محدود سیاسی تا حدی از شدت التهاب بازار کاست، اما مقایسه قیمتها نشان میدهد سرمایهگذاران بازار طلا و سکه همچنان بازدهی قابل توجهی کسب کردهاند.
در میان داراییهای مورد بررسی، طلای ۱۸ عیار و طلای آبشده با بازدهی بیش از ۱۱۵ درصد بهترین عملکرد را داشتند و پس از آن سکه امامی با بازدهی نزدیک به ۹۶ درصد در رتبه بعدی قرار گرفت. این آمارها نشان میدهد بازار طلا در یک سال گذشته همچنان یکی از اصلیترین پناهگاههای سرمایه در برابر تورم و کاهش ارزش پول ملی بوده است.
