به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از تیوی بریکس، پزشکی از راه دور که در دوران همهگیری کرونا بهطور گسترده مورد استفاده قرار گرفت، اکنون از یک گزینه مکمل به بخشی جداییناپذیر از نظامهای سلامت در کشورهای بریکس تبدیل شده است.
بر اساس برآورد سازمان جهانی بهداشت، ۴۰ درصد کشورهای جهان کمتر از ۱۰ پزشک به ازای هر ۱۰ هزار نفر جمعیت دارند. این مسئله در بسیاری از مناطق دورافتاده موجب شده بیماران برای دسترسی به خدمات تخصصی ناچار به طی دهها یا حتی صدها کیلومتر شوند.
مارگاریتا ایساکووا، رئیس بخش بینالملل دانشگاه علوم پزشکی پیروگوف روسیه، در گفتوگو با تیوی بریکس اظهار داشت که پزشکی از راه دور ابزار مؤثری برای کاهش سریع نابرابری در دسترسی به خدمات درمانی است؛ بهویژه در کشورهایی که با وسعت جغرافیایی زیاد و توزیع نامتوازن پزشکان مواجه هستند.
ویتوریا داوی مارزولا، پژوهشگر سلامت دیجیتال در نظام سلامت برزیل، نیز تأکید کرد که کشورهای بریکس پزشکی از راه دور را یکی از ارکان اصلی تحقق عدالت در حوزه سلامت میدانند. به گفته وی، روند توسعه این حوزه در کشورهای عضو متفاوت است اما جهتگیری کلی همه آنها حرکت از پروژههای آزمایشی به اجرای گسترده است.
پیشتازان پزشکی از راه دور در بریکس
چین یکی از رهبران جهانی در دیجیتالیسازی خدمات درمانی به شمار میرود. زیستبوم پزشکی از راه دور این کشور هزاران بیمارستان را در بر میگیرد و خدماتی مانند مشاوره آنلاین، بیمارستانهای مجازی، سامانههای هوش مصنوعی و تحویل سریع دارو را ارائه میدهد.
هند نیز از سال ۲۰۲۱ برنامه «ماموریت دیجیتال آیوشمان بهارات» را اجرا کرده است. در چارچوب این طرح تاکنون بیش از ۸۵۰ میلیون شناسه سلامت برای بیماران صادر شده و صدها هزار مرکز درمانی و پزشک به سامانه ملی سلامت دیجیتال متصل شدهاند.
در برزیل، برنامه دولتی «SUS Digital» با هدف ارائه خدمات درمانی به مناطق دورافتاده مانند آمازون توسعه یافته است. روسیه نیز با اتکا به سامانههای دیجیتال ملی و استفاده از هوش مصنوعی در تحلیل تصاویر پزشکی و پایش بیماران، جایگاه مهمی در این حوزه دارد.
در آفریقای جنوبی نیز توسعه پزشکی از راه دور با تمرکز بر خدماتی مانند رادیولوژی از راه دور، روانپزشکی و پایش بیماریهای مزمن در حال گسترش است، هرچند محدودیتهای زیرساختی همچنان چالشبرانگیز است.
نقش هوش مصنوعی در سلامت دیجیتال
کارشناسان تأکید دارند که هوش مصنوعی نقشی راهبردی در ارتقای پزشکی از راه دور دارد. این فناوری در تحلیل تصاویر پزشکی، اولویتبندی بیماران، پشتیبانی از تصمیمگیریهای بالینی و مدیریت حجم بالای دادههای درمانی کاربرد گستردهای یافته است.
به گفته ویتوریا داوی مارزولا، چین، هند، روسیه و برزیل در حال حاضر پیشتازان اصلی سلامت از راه دور در بریکس محسوب میشوند و تنوع خدمات آنها فرصت مناسبی برای تبادل تجربیات و مدلهای موفق ایجاد کرده است.
چالشها و چشماندازها
کارشناسان معتقدند کشورهای بریکس با چالشهای مشترکی مانند نابرابری دیجیتال، تفاوت در مقررات، ضرورت حفاظت از دادههای بیماران و نیاز به جلب اعتماد عمومی مواجه هستند.
مارگاریتا ایساکووا تأکید کرد که راهحل این چالشها در توسعه زیرساختها، هماهنگسازی قوانین، آموزش پزشکان و بیماران و ادغام کامل پزشکی از راه دور در نظام سلامت نهفته است.
به باور متخصصان، اگر کشورهای بریکس بتوانند سرمایهگذاری مشترک در زیرساختهای دیجیتال انجام دهند و استانداردهای مشترک تدوین کنند، پزشکی از راه دور میتواند به یکی از ابزارهای ساختاری و پایدار نظام سلامت در این کشورها تبدیل شود.
